Stosunki społeczne związane z funkcjonowaniem człowieka w rodzinie

Stosunki prawno - rodzinne:

• Sensu stricte
• Sensu largo

Sensu stricte:

• małżeństwo

• pokrewieństwo

• powinowactwo

Sensu largo:

• przysposobienie

• opieka

• kuratela

Konkubinat

Wychowańcy

Rodzina:

-mała (małżonkowie +dzieci)

-duża (wszyscy)

Zasady prawa rodzinnego i opiekuńczego

1. Zasada autonomii rodziny

2. Zasada dobra dziecka

Źródła prawa

-KRO

-prawo o aktach stanu cywilnego

-ustawa o świadczeniach alimentacyjnych (od października 2008)

Małżeństwo

Podstawowe zasady prawa małżeńskiego

• równouprawnienia

• trwałości małżeństwa

• zasada monogamii

• zasada świeckości (-+)

Zawarcie małżeństwa

Świeckie przesłanki warunkujące zawarcie:

• odmienność płci

• jednoczesna obecność (w wyjątkowych przypadkach przez pełnomocnika)

• złożenie zgodnych oświadczeń woli

• złożenie oświadczeń przed kierownikiem USC

Wyznaniowe: jak wyżej plus:

• złożenie oświadczeń przed duchownym

• poddanie zawieranego związku prawu polskiemu

• sporządzenie przez kierownika USC aktu małżeństwa

Przesłanki negatywne (przeszkody małżeńskie) Art. 10-15

• brak wymaganego wieku

• ubezwłasnowolnienie całkowite

• choroba psychiczna niedorozwój umysłowy

• pozostawanie w związku małżeńskim

• powinowactwo

• przysposobienie

Prawa i obowiązki małżonków:

• obowiązek wspólnego pożycia (więź duchowa, więź fizyczna, więź gospodarcza)

• wzajemnej pomocy

• obowiązek wierności

• obowiązek współdziałania dla dobra rodziny

• obowiązek wspólnego rozstrzygania o istotnych sprawach rodzinnych

• prawo do kształtowania nazwiska

• obowiązek przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny

• prawo do mieszkania rodzinnego

• prawo wzajemnej reprezentacji

• solidarna odpowiedzialność za zobowiązania

Małżeńskie ustroje majątkowe

• ustrój wspólności ustawowej

Zasada samodzielnego zarządu majątkiem wspólnym:

• czynności dotyczące przedmiotów wykorzystanych do wykonywania zawodu lub prowadzenia działalności gospodarczej wykonuje jedynie ten który ich używa

• możliwość zgłoszenia sprzeciwy współmałżonka

• pewne czynności wymagają zgody współmałżonka

• ustrój umowny